We hebben op de blog al veel innovaties en nieuwe technologieën besproken die mobiele gezondheidszorg mogelijk maken. Laten we vandaag eens kijken naar een van de meest veelbelovende en meest controversiële daarvan: RFID.
RFID staat voor Radio Frequency Identification. Het maakt gebruik van radiogolven om gegevens over te dragen tussen een chip of tag die informatie bevat en een speciale lezer. Hierdoor kunnen zelfs zeer kleine objecten gegevens opslaan en verzenden over verschillende afstanden. Afhankelijk van hun functie hebben RFID-tags mogelijk geen voedingsbron nodig: ze kunnen slapend blijven en alleen worden 'gewekt' wanneer een lezer in de buurt is en een signaal uitstuurt om ze te activeren. De RFID-tag kan dan de radio-energie uit de transmissie gebruiken om zichzelf van stroom te voorzien en terug te zenden. Enkele van de meest voorkomende toepassingen van RFID zijn in ov-chipkaarten, voor huisdieren als ze vermist raken, of om voorraad in een winkel bij te houden. Voor de gezondheidszorg zijn de toepassingen van RFID talrijk en zeer nuttig voor alle patiënten, van enthousiaste zelftrackers tot gemiddelde patiënten tot personen die lijden aan chronische ziekten. Omdat ze zo klein zijn, kunnen RFID-chips overal worden meegedragen zonder dat je er bij na hoeft te denken, ingebed in eenvoudige kaarten en zelfs ingeplant onder de huid. Ze kunnen worden gevuld met allerlei soorten gegevens: specifieke informatie over een patiënt, zoals allergieën, of ze een pacemaker dragen of zelfs hun volledig elektronisch medisch dossier, kan direct beschikbaar worden gesteld aan elke arts die over de juiste lezer beschikt, van huisartsen tot hulpverleners bij noodsituaties. Omdat ze met andere apparaten kunnen communiceren, kunnen ze ook regelmatig worden bijgewerkt met de meest recente gezondheidsmetingen van een patiënt. In een ziekenhuis kunnen ze ook worden gebruikt om bij te houden waar patiënten zich in het gebouw bevinden. RFID heeft echter ook nadelen en kan een negatief effect hebben op de behandeling van patiënten. Onderzoekers in Nederland toonden bijvoorbeeld aan dat overmatig gebruik van RFID-technologie in ziekenhuizen kan interfereren met bepaalde apparatuur en foutieve metingen kan produceren of onderzoeken in het algemeen moeilijker kan maken. De andere grote zorg rondom RFID is privacy. De belangrijkste voordelen van RFID-chips, hun kleine formaat en hun onopvallendheid, betekenen ook dat ze vaak niet uitgeschakeld kunnen worden, of dat het in ieder geval gemakkelijk is om dat te vergeten. Het gevolg is dat potentieel zeer persoonlijke en gevoelige informatie beschikbaar kan worden gemaakt voor iedereen die beschikt over de juiste lezer, terwijl de eigenaar van de chip er mogelijk nooit achter komt dat hun gegevens zonder toestemming door derden zijn verzameld. In de gezondheidszorg in het bijzonder kan het kunnen volgen van patiënten bijvoorbeeld van groot belang zijn voor verzekeringsmaatschappijen. Zorgen over privacy brachten de American Medical Association ertoe om in 2007 een ethische code te publiceren met richtlijnen voor het correct gebruik van RFID. In de meeste landen is RFID echter niet onderworpen aan specifieke regelgeving en valt het onder algemene regels over elektronische dossiers die mogelijk niet zijn afgestemd op de draagbare en alomtegenwoordige aard van deze technologie. Desondanks kunnen RFID-chips aanzienlijke voordelen bieden voor de gezondheidszorg. Door ze te gebruiken voor het opslaan van zeer specifieke en kritieke informatie (zoals elke gezondheidstoestand waarvan hulpverleners op de hoogte moeten zijn), of door ze te gebruiken voor beperkte perioden, bijvoorbeeld tijdens een ziekenhuisopname, zou de bedreiging voor de privacy sterk worden beperkt. Publieke regulering heeft zeker ook een rol te spelen bij het nauwkeurig definiëren van wie toegang mag hebben tot persoonsgegevens en onder welke omstandigheden. Denkt u dat de voordelen van RFID-chips opwegen tegen de gevaren voor de privacy? Welk soort informatie zou u bereid zijn altijd bij u te dragen, opgeslagen op zo'n chip?
